4. CO₂-neutraal

In 2050 moet de gebouwde omgeving in Nederland aardgasvrij zijn. Via een warmteprogramma leggen alle gemeenten uiterlijk 31 december 2026 vast welke wijken en buurten van het aardgas gaan en hoe ze dat gaan realiseren. Het is niet alleen een beleidsstuk, maar ook een verplicht programma uit de Omgevingswet. Het helpt gemeenten om de transitie naar duurzamere alternatieven voor aardgas zorgvuldig te plannen en uit te voeren. De gemeenten Kampen en Zwolle hebben eind 2025 hun warmteprogramma vastgesteld. DeltaWonen is geïnformeerd over die plannen. In augustus 2025 werd bekend welke wijken in Zwolle en Kampen voor 2034 aardgasloos zullen worden. Vervolgens is deltaWonen begonnen met het actualiseren van de aanpak om samen met de gemeenten en de netwerkbeheerders met name in die wijken woningen aardgasloos te gaan maken.

In 2025 is het beleid voor Woonlasten vastgesteld, waarbij gestuurd wordt op de betaalbaarheid voor zowel de huurder als de verhuurder van duurzame woningen (zie ook: 2.10.1 Portefeuilleplan onder kopje ‘Betaalbaarheid’).

In 2025 is deltaWonen partner geworden van Biltin, een Zwols innovatieplatform waar bedrijven en het onderwijs samen experimenteren, onderzoeken en werken aan innovaties die bijdragen aan een CO₂-neutrale bebouwde omgeving voor 2050. Bij Biltin werkt deltaWonen samen met andere partners, professionals, docenten, onderzoekers en studenten aan duurzame innovaties voor bouwbedrijven, installateurs en andere bedrijven die betrokken zijn bij de energietransitie en de grondstoffentransitie in de bebouwde omgeving.

Omdat we momenteel veel te maken hebben met binnenstedelijke ontwikkelingen en daarmee hoge appartementengebouwen, is het volledig bouwen met hout een uitdagende opgave. Daarom zijn we op verschillende plekken bezig met hybride oplossingen: beton waar het moet, hout waar het kan. Door de juiste balans toe te passen, houden we meer grip op de betaalbaarheid en de kwaliteit van de woningen.

Naast het gebruik van hout als bouwmateriaal, dagen we onze bouwpartners uit om te bouwen met biobased materialen of hergebruikt materiaal. Er zijn in diverse projecten biobased materialen toegepast.

Daarnaast is er bij diverse projecten (onder andere bij Breezicht Reede, De Tippe D5, Het Buyten Wijthmen) een focus op natuurinclusief bouwen, met veel aandacht voor mens, dier, water en groen. De huizen zijn omringd door groen, hebben hagen als erfafscheiding en in de gevels zijn nestkasten en bijenkasten geplaatst. Er zijn wadi’s gerealiseerd voor de opvang van overtollig regenwater, plekken waar insecten en vogels een thuis vinden en veel planten, gras en bomen, waardoor hittestress wordt voorkomen.

De kosten van mutatiewerkzaamheden worden in belangrijke mate bepaald door het aantal huuropzeggingen en het aantal uitgevoerde na‑renovaties. Onder na‑renovaties verstaan wij mutaties waarbij ten minste de badkamer, keuken en/of het toilet wordt vervangen. Geactiveerde uitgaven zijn hierbij buiten beschouwing gelaten.

Het aantal huuropzeggingen is de afgelopen jaren gedaald (2023: 875, 2024: 896, 2025: 811), terwijl het aantal woningen waarin een na-renovatie is uitgevoerd juist is toegenomen (2023: 119, 2024: 139, 2025: 151).

Als gevolg hiervan zijn de totale kosten van mutatiewerkzaamheden in 2025 in lijn gebleven met voorgaand jaar tot € 4,3 miljoen. De gemiddelde kosten per mutatie bedragen in 2025 € 5.259 (2024: € 4.802). De stijging van de gemiddelde kosten wordt deels verklaard door een wijziging in de toepassing van de activeringsregels. Vanaf 2025 is strikter per mutatie beoordeeld welke uitgaven in aanmerking komen voor activering. Hierdoor is ongeveer € 0,4 miljoen aan kosten in 2025 direct ten laste van het resultaat gebracht, terwijl deze uitgaven in voorgaande jaren grotendeels zouden zijn geactiveerd.

In 2025 zijn er nieuwe afspraken gemaakt voor de ketensamenwerking. We hebben het aantal ketenpartners van twee naar vier uitgebreid en afspraken vastgelegd over prijzen en doorlooptijden. De resultaten zijn al zichtbaar in het cijfer voor de klanttevredenheid (zie volgende paragraaf). Dankzij de nieuwe ketensamenwerking zijn we goed voorbereid op de toekomst en kunnen we de kwaliteit blijven leveren die huurders van deltaWonen mogen verwachten.

De klanttevredenheid over onze eigen dienst is in 2025 gestabiliseerd. De klanttevredenheid voor de partners stijgt gestaag. De waarderingscijfers voor de uitgevoerde werkzaamheden bij huurders kregen het volgende rapportcijfer (bron: Inceptivize):
Eigen dienst:  gemiddeld een 8,7 (2024: 8,8).
Partners:         gemiddeld een 8,0 (2024: 7,7).

We zijn heel trots op deze resultaten, omdat ze weergeven waar we in 2025 aandacht aan hebben besteed.

Klompenmakersweg en omgeving
In de gemeente Oldebroek hebben wij aan de Klompenmakersweg, de Imkersweg, de Vinkenhof en de Mezenhof in totaal 23 woningen verduurzaamd. Achttien woningen aan de Klompenmakersweg en aan de Mezenhof en de Vinkenhof zijn uitgevoerd met een hybride installatie. De vijf woningen aan de Imkersweg zijn volledig gasloos gemaakt. Tijdens het proces hebben wij daarnaast nog twee woningen aan de Vinkenhof meegenomen; ook deze zijn gasloos gemaakt.

De overige werkzaamheden bestonden uit het herstellen van voegwerk, het vervangen van dakgoten en dakpannen, het plaatsen of vervangen van isolerend glas en het vervangen van enkelglas door HR++-glas. Daarnaast zijn de daken en muren geïsoleerd, radiatoren vervangen en maatregelen aangebracht om brandoverslag te voorkomen. De werkzaamheden zijn in juni 2025 gestart en ruim voor het einde van het jaar opgeleverd.

Kievitstraat en omgeving
In 2023 hebben we de startnotitie en het investeringsbesluit genomen om in de Kievitstraat en omgeving 153 grondgebonden eengezinswoningen uit de jaren ’60 te verduurzamen in combinatie met planmatig onderhoud. Vanuit dit genomen besluit is de voorbereiding opgestart. De gewenste prestaties zijn vertaald in een Plan van Eisen (PvE), op basis waarvan de aannemer een ontwerp heeft opgesteld. Dit ontwerp heeft geresulteerd in drie modelwoningen. Eind 2023 zijn we gestart met de bewonersparticipatie om de benodigde 70% instemming vanuit de bewoners op te halen. We zijn in april 2024 met het project gestart en in de eerste helft van 2025 zijn de laatste 48 woningen aan deltaWonen opgeleverd. Voor de verduurzaming en het onderhoud hadden de woningen energielabel E, F of G, wat vanuit het Nationaal Isolatieprogramma eind 2028 verboden is. Daarom hebben we een hybride warmtepomp, een ventilatiesysteem met warmteterugwinning en zonnepanelen geïnstalleerd. Daarnaast is de schil (vloer, gevel, dak) hoogwaardig geïsoleerd. Nadat we alle verduurzamingsmaatregelen hebben doorgevoerd, verwachten wij voor deze woningen gemiddeld energielabel A+++ te behalen, waarbij de warmtevraag op of beneden 'De Standaard' zal liggen.

Tijdens de voorbereiding hebben we de bewoners, in samenspraak met de klankbordgroep (afvaardiging van de bewoners), de keuze geboden om de houten vloeren op de begane grond te laten vervangen door hoogwaardige geïsoleerde vloeren. Soms was het voor een huurder niet haalbaar om deze maatregel, samen met de andere maatregelen, uit te laten voeren als de woning in bewoonde staat was. In dat geval werd de isolatie van de vloeren tijdens de mutatie uitgevoerd door het team Dagelijks Onderhoud. Tijdens het project werden ook de elektriciteitsaansluitingen van de woningen verzwaard (3 x 25 ampère), waarop netbeheerder Enexis besloot om het gehele stroomnet in de wijk te verzwaren. Hierdoor is het stroomnet klaar voor de toekomst en worden congestieproblemen voorkomen.

In 2024 hebben wij de benodigde bewonersparticipatie opgehaald, waarbij ruim 85% van de bewoners ingestemde met ons verbetervoorstel. Daarnaast gaven ruim honderd bewoners aan mee te willen doen met de vervanging van de niet-geïsoleerde houten bevloeren op de begane grond door een geïsoleerde vloer. Op basis van dit resultaat startte Ter Steege Bouw Vastgoed Rijssen volgens planning met de werkzaamheden. Gelijktijdig en in afstemming met Ter Steege heeft Siers in opdracht van Enexis het bestaande stroomnetwerk in de wijk aangepast (verzwaard). Eind november 2024 is er een tussenevaluatie gehouden om te peilen wat het oordeel van de bewoners is over de realisatie van de werkzaamheden en het eindproduct. Het project kreeg vanuit deze tussentijdse peiling een score van een 8,2. Deze score voldoet aan de gestelde norm vanuit deltaWonen.

Inmiddels zijn alle 153 woningen opgeleverd. Vanuit de eindevaluatie geven de bewoners het project een ruime acht. Voor deltaWonen en onze huurders was het een intensief project, maar het eindresultaat voldoet aan onze gestelde KPI’s (Key Performance Indicators).

Plantsoen- en Anjerstraat
In Kampen hebben wij aan de Plantsoenstraat en de Anjerstraat 27 appartementen gerenoveerd. Het betrof een complex project vanwege de ligging in de binnenstad, de nabijheid van een aangrenzend nieuwbouwproject, het beschermde stadsgezicht en de volledige vervanging van de kap. Met name het vernieuwen van het dak vormde een grote uitdaging door de vele verschillende dakvormen.

Tijdens de werkzaamheden aan het dak moesten wij, op verzoek van de welstandscommissie, diverse karakteristieke ornamenten terug laten komen, waaronder rollagen. Daarnaast hebben wij herstelwerkzaamheden aan de gevels uitgevoerd, de keukens vernieuwd, isolerende maatregelen getroffen aan zowel het dak als de gevels en asbest gesaneerd. Ook is een verbeterd mechanisch ventilatiesysteem geplaatst en is het complete buitenschilderwerk uitgevoerd. De werkzaamheden zijn succesvol opgeleverd in het tweede kwartaal van 2025.

Voorstraat
De werkzaamheden ten behoeve van de verduurzaming en het gasloos maken van drie woningen aan de Voorstraat zijn volgens planning in maart 2025 opgeleverd. De drie in dit pand gelegen woningen zijn volledig gasloos gemaakt.

Hofstraat/Boven Nieuwstraat
Ook de aanpak van de woningen gelegen aan de Boven Nieuwstraat en Hofstraat is uitgesteld, doordat een bewoner de werkzaamheden emotioneel en praktisch niet aankon. De aangepakte woningen zijn volledig gasloos opgeleverd. Ook voldoen de vijf woningen aan de geldende brandveiligheidseisen. Aangezien de werkzaamheden niet in bewoonde toestand konden worden uitgevoerd, moesten de bewoners van vier woningen enige tijd worden uitverhuisd. De werkzaamheden aan de woningen waren eind 2025 afgerond, waardoor de woningen konden worden opgeleverd.

Iepenstraat/Wilgenstraat
In de wijk Diezerpoort liggen aan de Iepenstraat, de Wilgenstraat en omgeving 115 grondgebonden eengezinswoningen. In november 2025 zijn we hier gestart met het realiseren van de verduurzamingsmaatregelen in combinatie met planmatig onderhoud. De woningen krijgen na realisatie minimaal een energielabel A. Van de 115 woningen worden 102 woningen uitgevoerd met een hybride warmtepomp en zeventien woningen worden geheel gasloos.

Het participatietraject voor de zeventien gasloze woningen wordt het eerste kwartaal van 2026 opgestart. Voor de overige woningen (hybride) hebben wij de benodigde 70% deelname ruimschoots behaald. Dankzij de verduurzamingswerkzaamheden worden alle woningen goed genoeg geïsoleerd om ze op een lagere temperatuur te kunnen verwarmen. Hierdoor worden alle woningen geschikt om ze van het aardgasnetwerk af te halen. Vooralsnog heeft het huidige stroomnetwerk hiervoor nog niet voldoende capaciteit. Volgens de huidige planning zijn de laatste woningen rond de zomervakantie 2026 gereed en wordt daarmee het project aan deltaWonen opgeleverd.

Berkumstraat/Berkumhof
In Diezerpoort bezit deltaWonen twee wooncomplexen uit de jaren ’80 met in totaal 68 appartementen. In de eerste helft van 2025 zijn de voorbereidingen opgestart om de complexen te verduurzamen en daarbij wat te doen aan de uitstraling, in combinatie met de onderhoudsgevoelige details aan de buitengevel. In de tweede helft van 2025 is het participatietraject gestart. Met een score van bijna 100% is de vereiste 70% deelname ruimschoots gehaald. Met deze uitkomst is eind 2025 begonnen met de realisatie van de werkzaamheden. Het project wordt eind maart 2026 aan deltaWonen opgeleverd. Na realisatie van de werkzaamheden zijn de appartement klaar om in de toekomst van het aardgasnetwerk gehaald te worden. Ook hebben de wooncomplexen dan een meer eigentijdse uitstraling.

Palestrinalaan
Om de leefbaarheid te verbeteren, pakken wij de bergingsgangen en entrees van de twee flats aan de Palestrinalaan in Holtenbroek aan. Door in deze ruimten meer openheid en betere zichtlijnen te creëren, willen wij het gevoel van veiligheid vergroten. Ook de buurtkamer, die een belangrijke rol speelt in de wijk, krijgt een update. Het plan hiervoor is in 2023 in samenspraak met een architect uitgewerkt. Naast de investeringen in de bergingen en de plint worden ook de installaties in de woningen aangepakt. Vanuit het planmatig onderhoud nemen wij onder andere voegwerkherstel en schilderwerk mee. In 2025 en 2026 werken wij het plan samen met onze RGS-partner verder uit. De uitvoering staat gepland voor de periode 2027–2030.

Verduurzaming 47 monumentale woningen in Kampen
In december 2025 hebben het PAM (Portefeuille- en Assetmanagement) en het managementteam goedkeuring gegeven voor de verduurzaming van 35 woningen in de binnenstad van Kampen. Deze woningen horen bij een groep van vijf complexen die bestaan uit in totaal 47 woningen. Veel van deze woningen zijn gemeentelijke monumenten en sommige woningen zijn zelfs rijksmonumenten. Op dit moment hebben deze woningen een relatief laag energielabel (F of G), dat we door middel van de verduurzaming willen verbeteren naar minimaal energielabel B. De start van de werkzaamheden zal plaatsvinden in februari van 2026, waarbij begonnen zal worden aan de Burgwal 69. De bewoners hebben inmiddels toestemming gegeven.